Con chậm phát triển có phải do CHA mẹ nuôi dạy chưa đúng? Những hiểu lầm phổ biến cần biết

18/12/2023

Khi con phát triển khác biệt, nhiều cha mẹ thường tự hỏi liệu mình có làm điều gì chưa đúng. Hiểu đúng nguyên nhân giúp gia đình giảm bớt lo lắng và tập trung vào cách hỗ trợ con phù hợp hơn.

Khi con chậm phát triển, có phải lỗi do cha mẹ?

Khi nhận thấy con chậm nói, khó học kỹ năng mới, chưa tự lập hoặc cần nhiều hỗ trợ hơn trẻ cùng tuổi, nhiều cha mẹ thường tự đặt câu hỏi:

▪️“Có phải mình chưa biết cách dạy con?”

▪️“Có phải mình chưa dành đủ thời gian cho con?”

▪️“Có phải do cách chăm sóc của gia đình?”

Đây là những suy nghĩ rất thường gặp.

Tuy nhiên, chậm phát triển không phải là kết quả của việc cha mẹ nuôi dạy chưa tốt

Theo DSM-5-TR và AAIDD, đây là một tình trạng phát triển thần kinh liên quan đến những khó khăn trong chức năng trí tuệ và khả năng thích nghi trong cuộc sống, có thể chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như di truyền, quá trình phát triển trước sinh, khi sinh hoặc các vấn đề sức khỏe sau sinh.

Cách nuôi dạy và môi trường gia đình có vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ trẻ phát triển, nhưng không phải là nguyên nhân duy nhất quyết định trẻ có gặp khó khăn về phát triển trí tuệ hay không.

Những hiểu lầm phổ biến cha mẹ thường gặp

1. “Con chậm phát triển là do cha mẹ dạy chưa đúng”

Đây là suy nghĩ khiến nhiều cha mẹ cảm thấy có lỗi.

Thực tế, sự phát triển của trẻ là kết quả của nhiều yếu tố kết hợp, bao gồm:

▪️Đặc điểm di truyền.

▪️Sự phát triển của não bộ.

▪️Các yếu tố trong thai kỳ.

▪️Sức khỏe và môi trường sống.

Có những trẻ được chăm sóc trong môi trường rất tốt nhưng vẫn gặp khó khăn về phát triển trí tuệ do những yếu tố sinh học.

Điều quan trọng không phải là tìm xem “ai có lỗi”, mà là hiểu trẻ đang cần hỗ trợ điều gì.

2. “Chỉ cần dạy nhiều hơn, luyện nhiều hơn là trẻ sẽ hết chậm”

Việc trò chuyện, chơi cùng và tạo cơ hội học tập cho trẻ là rất cần thiết.

Tuy nhiên, với trẻ có khó khăn về phát triển, vấn đề không đơn giản chỉ là “thiếu luyện tập”. Trẻ có thể cần:

▪️Cách hướng dẫn phù hợp hơn.

▪️Chia nhỏ kỹ năng thành từng bước.

▪️Thời gian học lâu hơn.

▪️Sự hỗ trợ phù hợp với khả năng hiện tại.

3. “Trẻ chậm phát triển sẽ không thể tiến bộ”

Đây là một hiểu lầm phổ biến. Trẻ có khó khăn về phát triển trí tuệ vẫn có thể học hỏi và phát triển kỹ năng. Mức độ tiến bộ của mỗi trẻ khác nhau, nhưng nhiều trẻ có thể cải thiện:

▪️Khả năng giao tiếp.

▪️Kỹ năng tự phục vụ.

▪️Khả năng tham gia các hoạt động gia đình và xã hội.

Mục tiêu hỗ trợ không phải là biến trẻ thành một đứa trẻ khác, mà là giúp trẻ phát huy tối đa khả năng của mình.

4. “Cứ chờ trẻ lớn lên rồi sẽ tự bắt kịp”

Một số trẻ chỉ phát triển chậm hơn ở một giai đoạn và có thể tiến bộ theo thời gian.

Tuy nhiên, nếu trẻ gặp khó khăn kéo dài ở nhiều lĩnh vực như:

▪️Học hỏi.

▪️Giao tiếp.

▪️Tự lập.

▪️Thích nghi với môi trường.

việc chờ đợi quá lâu có thể khiến trẻ bỏ lỡ cơ hội nhận được sự hỗ trợ phù hợp.

Cha mẹ nên làm gì khi lo lắng về sự phát triển của con?

1. Quan sát con một cách khách quan

Thay vì chỉ nhìn vào điều trẻ chưa làm được, ba mẹ nên ghi nhận:

▪️Trẻ đang làm tốt điều gì?

▪️Trẻ gặp khó khăn ở kỹ năng nào?

▪️Trẻ cần hỗ trợ trong những tình huống nào?

2. Tìm kiếm đánh giá chuyên môn khi cần

Một đánh giá phát triển phù hợp có thể giúp ba mẹ hiểu rõ hơn:

▪️Khả năng hiện tại của trẻ.

▪️Những lĩnh vực trẻ cần hỗ trợ.

▪️Điểm mạnh cần phát huy.

▪️Hướng đồng hành phù hợp.

Điều quan trọng cha mẹ cần nhớ

Một khó khăn về phát triển không thể nói lên toàn bộ con người của trẻ.

Mỗi trẻ đều có khả năng riêng, tốc độ phát triển riêng và những điểm mạnh cần được phát hiện.

Thay vì tìm kiếm câu trả lời cho câu hỏi: “Mình đã làm sai điều gì?”. Cha mẹ có thể bắt đầu bằng câu hỏi: “Con đang cần điều gì để phát triển tốt hơn?”

Đánh giá phát triển tại Happy Life

Khi nhận thấy con có những dấu hiệu phát triển khác biệt, điều ba mẹ cần không chỉ là một lời giải thích, mà là sự hiểu rõ về khả năng hiện tại của trẻ và hướng hỗ trợ phù hợp.

Tại Happy Life, quá trình đánh giá giúp ba mẹ tìm hiểu toàn diện về sự phát triển của trẻ, bao gồm khả năng học hỏi, giao tiếp, kỹ năng thích nghi và những nhu cầu hỗ trợ riêng của từng trẻ.

Nếu ba mẹ đang có những băn khoăn về sự phát triển của con, Happy Life sẽ tiếp nhận thông tin, trao đổi ban đầu và hướng dẫn quy trình đánh giá phù hợp. Đội ngũ chuyên viên sẽ nhanh chóng liên hệ để hỗ trợ cha mẹ trong thời gian sớm nhất.

Hiểu đúng về con là bước đầu tiên để đồng hành cùng con phát triển theo khả năng riêng của mình.

BÀI VIẾT NỔI BẬT

10 dấu hiệu nhận biết trẻ có thể gặp khó khăn về tăng động giảm chú ý (ADHD)

Trẻ hay mất tập trung, khó ngồi yên hoặc thường hành động bốc đồng chưa chắc là “nghịch ngợm”. Hiểu đúng các dấu hiệu của ADHD giúp cha mẹ quan sát con khách quan hơn và tìm kiếm sự hỗ trợ phù hợp khi cần thiết.

Nguyên nhân trẻ chậm phát triển: Những điều cha mẹ cần biết

Chậm phát triển không phải lúc nào cũng xuất phát từ một nguyên nhân duy nhất. Hiểu đúng các yếu tố liên quan giúp cha mẹ giảm bớt lo lắng, tránh tự trách bản thân và biết cách tìm kiếm sự hỗ trợ phù hợp cho con.

Trẻ chậm phát triển có thể học bình thường không?

Mỗi trẻ có khả năng phát triển theo cách riêng. Mục tiêu của hỗ trợ không phải là thay đổi con thành một đứa trẻ khác, mà là giúp con phát huy tối đa khả năng, tăng tính độc lập và hòa nhập tốt hơn trong cuộc sống.

TRUNG TÂM TÂM LÝ GIÁO DỤC HAPPY LIFE

TRUNG TÂM TÂM LÝ GIÁO DỤC HAPPY LIFE

LIÊN HỆ

LIÊN HỆ

Hotline: 0963 085 585

Địa chỉ: Số 1 Lô A, khu 7.2 Ha, Vĩnh Phúc, Ba Đình, Hà Nội

Facebook: Tâm lý Happy Life

KẾT NỐI VỚI CHÚNG TÔI

KẾT NỐI VỚI CHÚNG TÔI