TRẦM CẢM LÀ GÌ? DẤU HIỆU, NGUYÊN NHÂN VÀ HƯỚNG ĐIỀU TRỊ
12/11/2023
Trầm cảm là một rối loạn sức khỏe tâm thần phổ biến, ảnh hưởng đến cảm xúc, suy nghĩ và khả năng thực hiện các hoạt động hằng ngày. Người bị trầm cảm có thể cảm thấy buồn bã kéo dài, mất hứng thú, thiếu năng lượng hoặc ngày càng thu mình.
Khác với cảm giác buồn thông thường sau một biến cố khó khăn, trầm cảm thường kéo dài ít nhất 2 tuần, xuất hiện trong phần lớn thời gian và gây ảnh hưởng đáng kể đến học tập, công việc, các mối quan hệ hoặc sinh hoạt hằng ngày.
Dấu hiệu thường gặp của trầm cảm
Trầm cảm có thể biểu hiện khác nhau ở mỗi người. Một số dấu hiệu thường gặp gồm:
▪️ Buồn bã hoặc cảm giác trống rỗng kéo dài.
▪️ Mất hứng thú với những hoạt động từng yêu thích.
▪️ Mệt mỏi, thiếu năng lượng.
▪️ Khó tập trung hoặc khó đưa ra quyết định.
▪️ Cảm giác vô dụng, tội lỗi quá mức.
▪️ Thay đổi giấc ngủ hoặc ăn uống.
▪️ Bồn chồn hoặc chậm chạp hơn bình thường.
▪️ Thu mình, giảm giao tiếp.
▪️ Dễ cáu gắt, đặc biệt ở trẻ em và thanh thiếu niên.
▪️ Có suy nghĩ về cái chết hoặc tự sát.
Không phải ai bị trầm cảm cũng biểu hiện bằng việc “buồn”. Một số người có thể chủ yếu cảm thấy trống rỗng, tê liệt cảm xúc, dễ cáu gắt hoặc mất hoàn toàn động lực.
Vì sao một người bị trầm cảm?
Trầm cảm thường không có một nguyên nhân duy nhất. Nó có thể hình thành từ sự kết hợp của nhiều yếu tố:
▪️ Yếu tố sinh học và những thay đổi trong hoạt động của não.
▪️ Yếu tố di truyền.
▪️ Các trải nghiệm căng thẳng, mất mát hoặc xung đột.
▪️ Thiếu sự hỗ trợ xã hội.
▪️ Một số bệnh lý, thuốc hoặc việc sử dụng chất.
Vì vậy, không nên đơn giản hóa trầm cảm thành “nghĩ tích cực lên là khỏi” hoặc cho rằng người mắc chỉ thiếu ý chí.
Trầm cảm được chẩn đoán như thế nào?
Không có xét nghiệm hay chụp chiếu nào có thể độc lập xác định một người bị trầm cảm.
Việc đánh giá thường dựa trên phỏng vấn lâm sàng, triệu chứng, tiền sử và mức độ ảnh hưởng đến chức năng. Chuyên gia cũng có thể sử dụng các bảng hỏi như PHQ-9 hoặc BDI để hỗ trợ đánh giá mức độ triệu chứng. Một số xét nghiệm y khoa có thể được sử dụng để loại trừ những nguyên nhân thể chất khác.
Lưu ý: một bài kiểm tra trắc nghiệm không tự nó thay thế cho chẩn đoán lâm sàng.
Trầm cảm có điều trị được không?
Câu trả lời là CÓ THỂ
Điều trị có thể bao gồm trị liệu tâm lý, thuốc hoặc kết hợp cả hai, tùy vào triệu chứng, mức độ và đặc điểm của từng người.
Một số phương pháp trị liệu có thể được sử dụng gồm:
▪️ Trị liệu nhận thức – hành vi (CBT): làm việc với những kiểu suy nghĩ và hành vi tiêu cực.
▪️ Trị liệu liên cá nhân: tập trung vào mối quan hệ và những thay đổi trong cuộc sống.
▪️ Kích hoạt hành vi: từng bước đưa người bệnh trở lại các hoạt động phù hợp.
▪️ Trị liệu giải quyết vấn đề.
▪️ Trị liệu nhận thức dựa trên chánh niệm.
Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể chỉ định thuốc chống trầm cảm hoặc các phương pháp điều trị khác.
Trầm cảm có điều trị được không?
Nếu các triệu chứng kéo dài, ngày càng nghiêm trọng hoặc ảnh hưởng rõ rệt đến học tập, công việc, các mối quan hệ hay khả năng tự chăm sóc, nên tìm kiếm đánh giá chuyên môn.
Đặc biệt, khi một người có suy nghĩ về cái chết, tự sát hoặc tự làm tổn thương bản thân, cần được đánh giá và hỗ trợ kịp thời. Đây không phải là vấn đề nên được xử lý chỉ bằng việc động viên người đó “cố gắng lên”.
Trầm cảm không phải là yếu đuối
Trầm cảm có thể khiến một người không còn năng lượng cho những việc vốn rất đơn giản, mất hứng thú với những điều từng yêu thích và dần nhìn nhận bản thân theo hướng tiêu cực.
Nhưng trầm cảm là một tình trạng có thể điều trị. Nhận diện sớm và tìm kiếm hỗ trợ phù hợp có thể giúp người mắc từng bước phục hồi và cải thiện chất lượng cuộc sống.
Để đặt lịch đánh giá và nhận tư vấn từ chuyên gia, vui lòng bấm nút “Đặt lịch”, điền thông tin và gửi yêu cầu. Happy Life sẽ liên hệ xác nhận và hỗ trợ bạn trong thời gian sớm nhất.
BÀI VIẾT NỔI BẬT
Trầm cảm ở trẻ em
Trầm cảm ở trẻ em
Thực tế, trẻ em và thanh thiếu niên cũng có thể trải qua trầm cảm, nhưng biểu hiện đôi khi không giống những gì người lớn thường hình dung.
Khi bạn đời bị trầm cảm
Khi bạn đời bị trầm cảm
Trầm cảm không chỉ ảnh hưởng đến người mắc mà còn tác động rõ rệt đến mối quan hệ.
Trầm cảm không chỉ ảnh hưởng đến người mắc mà còn tác động rõ rệt đến mối quan hệ.
7 dạng trầm cảm
thường gặp
Trầm cảm có thể biểu hiện dưới nhiều dạng khác nhau, tùy thuộc vào triệu chứng, thời gian kéo dài, mức độ ảnh hưởng và hoàn cảnh xuất hiện.
TRUNG TÂM TÂM LÝ GIÁO DỤC HAPPY LIFE
TRUNG TÂM TÂM LÝ GIÁO DỤC HAPPY LIFE
LIÊN HỆ
LIÊN HỆ
Hotline: 0963 085 585
Địa chỉ: Số 1 Lô A, khu 7.2 Ha, Vĩnh Phúc, Ba Đình, Hà Nội
Email: [email protected]
Facebook: Tâm lý Happy Life
KẾT NỐI VỚI CHÚNG TÔI
KẾT NỐI VỚI CHÚNG TÔI
