TRẦM CẢM Ở TRẺ EM: KHI NÀO CHA MẸ CẦN LƯU Ý?
12/11/2023
Nhiều người vẫn nghĩ trầm cảm chủ yếu xảy ra ở người trưởng thành. Thực tế, trẻ em và thanh thiếu niên cũng có thể trải qua trầm cảm, nhưng biểu hiện đôi khi không giống những gì người lớn thường hình dung.
Đặc biệt, trẻ có thể không nói rằng mình “buồn” mà biểu hiện bằng cáu gắt, chống đối, thu mình, sa sút học tập hoặc thường xuyên than đau đầu, đau bụng.
Dấu hiệu trầm cảm ở trẻ có thể rất khác người lớn
Cha mẹ nên chú ý khi những thay đổi kéo dài từ vài tuần trở lên và bắt đầu ảnh hưởng đến việc học, gia đình hoặc các mối quan hệ của trẻ.
Một số biểu hiện thường gặp:
▪️ Buồn bã, dễ khóc hoặc cáu gắt, tức giận bất thường.
▪️ Không còn hứng thú với những hoạt động trước đây từng yêu thích.
▪️ Mệt mỏi, thiếu năng lượng.
▪️ Khó tập trung, học tập sa sút.
▪️ Thay đổi đáng kể về giấc ngủ hoặc ăn uống.
▪️ Cảm giác tội lỗi, vô dụng hoặc tự đánh giá bản thân tiêu cực.
▪️ Thu mình, ít muốn giao tiếp với bạn bè và gia đình.
▪️ Thường xuyên than đau đầu, đau bụng hoặc khó chịu trong người mà không tìm được nguyên nhân rõ ràng.
▪️ Có hành vi tự làm đau bản thân hoặc suy nghĩ về cái chết.
Ở trẻ nhỏ, trầm cảm đôi khi được nhìn thấy qua hành vi nhiều hơn là lời nói.
Đừng vội gọi đó là “lười” hay “tuổi dậy thì”
Trẻ có lúc buồn, cáu gắt, thất thường hoặc mất động lực là điều bình thường. Điều đáng lưu ý là mức độ, thời gian kéo dài và ảnh hưởng đến chức năng của trẻ.
Nếu trẻ thay đổi rõ rệt trong nhiều tuần, không còn hứng thú với những điều từng yêu thích, học tập sa sút, khó duy trì các mối quan hệ hoặc ngày càng thu mình, cha mẹ nên cân nhắc đưa trẻ đi đánh giá chuyên môn.
Một hành vi đơn lẻ không đủ để kết luận trẻ bị trầm cảm.
Vì sao con có thể bị trầm cảm?
Trầm cảm ở trẻ thường không xuất phát từ một nguyên nhân duy nhất. Các yếu tố có thể liên quan gồm:
▪️ Yếu tố di truyền và tiền sử gia đình.
▪️ Những thay đổi về phát triển và sinh học.
▪️ Căng thẳng kéo dài.
▪️ Xung đột hoặc bất ổn trong gia đình.
▪️ Bắt nạt, bị từ chối hoặc khó khăn trong quan hệ bạn bè.
▪️ Sang chấn hoặc những biến cố lớn trong cuộc sống.
▪️ Khó khăn về lòng tự trọng và cảm nhận năng lực bản thân.
Vì vậy, trầm cảm không đơn giản là kết quả của việc trẻ “yếu đuối” hay cha mẹ “nuông chiều”.
Cha mẹ nên làm gì?
Điều đầu tiên không phải là ép trẻ “vui lên”, mà là tìm hiểu điều gì đang xảy ra với trẻ.
Cha mẹ có thể:
▪️ Chọn thời điểm trẻ tương đối thoải mái để trò chuyện.
▪️ Hỏi về cảm xúc thay vì chỉ hỏi điểm số và hành vi.
▪️ Lắng nghe trước khi đưa ra lời khuyên.
▪️ Tránh những câu như “Có thế mà cũng buồn”, “Con phải mạnh mẽ lên”.
▪️ Duy trì lịch sinh hoạt, giấc ngủ và các hoạt động phù hợp.
▪️ Giúp trẻ duy trì kết nối với những người mà trẻ cảm thấy an toàn.
▪️ Phối hợp với nhà trường khi khó khăn của trẻ liên quan đến việc học hoặc bạn bè.
Trẻ cần cảm nhận rằng việc nói ra khó khăn sẽ không khiến mình bị phán xét hay trừng phạt.
Khi nào cần đưa trẻ đi đánh giá?
Nếu các thay đổi về cảm xúc hoặc hành vi kéo dài, gây đau khổ hoặc ảnh hưởng đáng kể đến việc học, sinh hoạt, gia đình và quan hệ bạn bè, nên tìm đến chuyên gia sức khỏe tâm thần để đánh giá. Việc đánh giá cũng cần xem xét các nguyên nhân sức khỏe thể chất có thể tạo ra những biểu hiện tương tự.
Điều trị có thể bao gồm trị liệu tâm lý, hỗ trợ gia đình và trong một số trường hợp là thuốc, tùy theo độ tuổi, mức độ triệu chứng và đánh giá chuyên môn. Với trẻ em và thanh thiếu niên, sự tham gia phù hợp của cha mẹ thường là một phần quan trọng của quá trình can thiệp.
Đặc biệt lưu ý
Nếu trẻ nói về cái chết, muốn biến mất, muốn tự làm đau mình hoặc có hành vi tự hại, không nên xem đó đơn thuần là hành vi gây chú ý. Cần đánh giá nguy cơ tự sát và tìm kiếm hỗ trợ chuyên môn càng sớm càng tốt.
Đôi khi điều cha mẹ nhìn thấy là “một đứa trẻ khó bảo”, nhưng phía sau có thể là một đứa trẻ đang gặp khó khăn mà chưa biết cách nói ra.
Để đặt lịch đánh giá và nhận tư vấn từ chuyên gia, vui lòng bấm nút “Đặt lịch”, điền thông tin và gửi yêu cầu. Happy Life sẽ liên hệ xác nhận và hỗ trợ bạn trong thời gian sớm nhất.
BÀI VIẾT NỔI BẬT
Trầm cảm là gì?
Trầm cảm là gì?
Trầm cảm là một rối loạn sức khỏe tâm thần phổ biến, ảnh hưởng đến cảm xúc, suy nghĩ và khả năng thực hiện các hoạt động hằng ngày.
Khi bạn đời bị trầm cảm
Khi bạn đời bị trầm cảm
Trầm cảm không chỉ ảnh hưởng đến người mắc mà còn tác động rõ rệt đến mối quan hệ.
Trầm cảm không chỉ ảnh hưởng đến người mắc mà còn tác động rõ rệt đến mối quan hệ.
7 dạng trầm cảm thường gặp
Trầm cảm có thể biểu hiện dưới nhiều dạng khác nhau, tùy thuộc vào triệu chứng, thời gian kéo dài, mức độ ảnh hưởng và hoàn cảnh xuất hiện.
TRUNG TÂM TÂM LÝ GIÁO DỤC HAPPY LIFE
TRUNG TÂM TÂM LÝ GIÁO DỤC HAPPY LIFE
LIÊN HỆ
LIÊN HỆ
Hotline: 0963 085 585
Địa chỉ: Số 1 Lô A, khu 7.2 Ha, Vĩnh Phúc, Ba Đình, Hà Nội
Email: [email protected]
Facebook: Tâm lý Happy Life
KẾT NỐI VỚI CHÚNG TÔI
KẾT NỐI VỚI CHÚNG TÔI
